Đất thổ cư có được xây mộ không

Đất thổ cư có được xây mộ không

Luật sư Nguyễn Thanh Tuân

Đất thổ cư có được xây mộ không

Đất thổ cư có được xây mộ không
Đất thổ cư có được xây mộ không
Đất thổ cư có được xây mộ không

CÂU HỎI

Dạ chào luật sư. Cho em hỏi: Em vừa sang được miếng đất có thổ cư. Đang chuẩn bị giấy tờ thì chị hàng xóm nói: “Ngay sát thửa đất nhà mà em định mua chị chừa 2m sau này chôn má và ba chị. Chị nói trước cho em biết để em xem xét rồi quyết định có mua hay không”.

Theo em được biết thì không được chôn cất nơi dân cư vì ảnh hưởng vệ sinh. Và nếu chị hàng xóm tiến hành thì chính quyền địa phương có được can thiệp không ạ. Cám ơn Luật sư.

Lê Thị D

Tiền Giang.

 

TRẢ LỜI

Cám ơn bạn đã tin tưởng VPLS Nguyễn Thanh Tuân.

Xét về mục đích sử dụng, “Đất thổ cư” là để chỉ “đất ở” (đất Phi nông nghiệp) bao gồm Đất ở (tại) đô thị “ODT” và Đất ở (tại) nông thôn “ONT”, hoặc các loại đất phi nông nghiệp được sử dụng cho các mục đích khác, như đất xây trụ sở… Trong đó ONT hay ODT … là các Mã Mục đích sử dụng đất được Bộ Tài nguyên môi trường quy định tại Thông tư số 09/2007/TT-BTNMTngày 02/08/2007 của Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Theo quy định tại Điều 7 Luật Đất đai năm 2013 về Phân loại đất, thì đất đai được chia thành hai loại: Nhóm đất nông nghiệp và Nhóm đất phi nông nghiệp. Nhóm đất phi nông nghiệp được phân thành 10 loại cụ thể. Tại điểm (h) khoản 2 Điều 10 Luật Đất đai năm 2013 có quy định về một trong các loại đất Phi nông nghiệp là: “Đất làm nghĩa trang, nghĩa địa, nhà tang lễ, nhà hỏa táng”. Theo đó đất làm nghĩa trang và đất làm nghĩa địa đều là phần đất sử dụng vào việc chôn cất người chết, hoặc chôn hài cốt của người chết sau khi được cải táng.

Theo giải thích tại Thông tư số 02/2009/TT-BYT ngày 26/5/2009 của Bộ Y tế thì nghĩa trang là nơi mai táng tập trung theo các hình thức khác nhau và được quản lý, xây dựng theo quy hoạch. Mai táng là thực hiện việc lưu giữ thi hài hoặc hài cốt dưới mặt đất.

Trong thực tiễn còn trường hợp có một loại đất sử dụng vào việc chôn cất người chết hoặc chôn hài cốt của người chết sau khi được cải táng và những người này thường có mối quan hệ họ tộc với nhau nên còn gọi là “Đất thổ mộ gia tộc” hoặc “Nghĩa trang gia tộc”. Loại đất này có thể nằm trong khuôn viên đất nhà của người có đất, khi được cấp Giấy Chứng nhận Quyền sử dụng đất có thể đã có, hoặc chưa có mộ; hoặc đất này nằm tách rời khuôn viên nhà của người có đất. Loại đất này thường có ở các vùng nông thôn, chưa được quản lý và xây dựng theo quy hoạch mà do sự tự phát trên cơ sở tập quán lâu đời của người dân.

Kết quả hình ảnh cho Đất thổ cư có được xây mộ không

Hiện nay, Nhà nước ta có nhiều chính sách đối với nơi xây mộ (hay còn gọi là nơi chôn cất). Trong đó hành lang pháp lý cho vấn đề này thì cũng không thiếu, quy định nơi chôn cất phải có khoảng cách đáp ứng điều kiện về vệ sinh môi trường, không gây ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt. Cụ thể Tại Điều 84 của Luật Bảo vệ môi trường 2014 quy định “nơi chôn cất, mai táng phải phù hợp với quy hoạch, có vị trí, khoảng cách đáp ứng điều kiện về vệ sinh môi trường, cảnh quan khu dân cư; không gây ô nhiễm nguồn nước sinh hoạt và môi trường xung quanh”.

Nghị định 35/2008/NĐ-CP về “Xây dựng, quản lý và sử dụng nghĩa trang” và Thông tư 02/2009/TT-BYT của Bộ Y tế “Hướng dẫn vệ sinh trong hoạt động mai táng và hỏa táng”,  thì thi hài, hài cốt phải được mai táng trong nghĩa trang và phải tuân thủ các quy trình chặt chẽ về vệ sinh.

Ngoài ra Điều 14 Nghị định 35/2008//NĐ-CP về xây dựng, quản lý và sử dụng nghĩa trang cũng có quy định về việc di chuyển các phần mộ riêng lẻ (có trước hoặc mới tạo lập) nếu gây ô nhiễm môi trường và cảnh quan nghiêm trọng mà không có khả năng khắc phục, ảnh hưởng đến môi trường sống của cộng đồng, không phù hợp với quy hoạch xây dựng được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

Trong 19 tiêu chí của “Chương trình Mục tiêu Quốc gia xây dựng Nông thôn mới”, ngay tiêu chí thứ nhất về Quy hoạch và thực hiện quy hoạch đã yêu cầu phải có quy hoạch nghĩa trang. Đặc biệt, tiêu chí 17 về môi trường, tại mục 1.4 quy định rất chi tiết, cụ thể về xây dựng nghĩa trang theo quy hoạch là: “Mỗi thôn hoặc liên thôn cần quy hoạch đất làm nghĩa trang lâu dài”.

Từ những lý do trên, xét về mặt nguyên tắc, chị hàng xóm của chủ căn nhà mà chị định mua, sẽ không được phép xây mộ như chị ấy thông báo.

Căn cứ vào khoản 1 điều 160 Luật bảo vệ môi trường 2014 có quy định, người nào có hành vi gây ô nhiễm môi trường, gây thiệt hại cho người khác thì sẽ bị xử lý theo quy định của Luật bảo vệ môi trường 2014 và pháp luật có liên quan.

Căn cứ vào khoản 1 Điều 162 Luật Bảo vệ môi trường 2014 có quy định tổ chức, cá nhân có quyền khiếu nại, khởi kiện về hành vi vi phạm pháp luật bảo vệ môi trường theo quy định của pháp luật. Theo đó, chị có thể khiếu nại với chính quyền địa phương để họ can thiệp để người dân không chôn cất người thân của mình quá gần sát khu đất của chị.

Nghị định 179/2013/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường như sau:

Điểm (b) Khoản 2 Điều 1 Nghị định 179/2013/NĐ-CP quy định về một trong các “Hành vi vi phạm hành chínhtrong lĩnh vực bảo vệ môi trường”, là:

b) “Các hành vi GÂY Ô NHIỄM MÔI TRƯỜNG”;

Trường hợp chị hàng xóm của nhà, đất mà chị sắp mua chôn cất người thân như đã tuyên bố có thể được coi là có “hành vi gây ô nhiễm môi trường”.

Khoản 1 Điều 4 Nghị định 179/2013/NĐ-CP  quy định Hình thức xử phạt chính, mức xử phạt:

Cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường bị áp dụng một trong các hình thức xử phạt chính sau đây:

       a)Cảnh cáo;

b)Phạt tiền tối đa đối với một hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường là 1.000.000.000 đồng đối với cá nhân và 2.000.000.000 đồng đối với tổ chức.

Như vậy, khi xảy ra sự việc đang được đề cập, thì chị có thể khiếu nại đến UBND xã, phường, Quận, Huyện hoặc khởi kiện tại Tòa án để được giải quyết theo quy định của pháp luật.

Trân trọng,

Luật sư Nguyễn Thanh Tuân